Hướng dẫn sơ cứu cơ bản: 5 kỹ năng ai cũng cần biết

Sơ cứu đúng cách trong "thời điểm vàng" có thể quyết định tính mạng của nạn nhân. Dưới đây là 5 kỹ năng sơ cứu cơ bản, được trình bày ngắn gọn và dễ nhớ để bạn có thể áp dụng ngay khi cần thiết.

1. Hồi sức tim phổi (CPR)

Đây là kỹ năng quan trọng nhất khi gặp người bất tỉnh, không thở hoặc thở ngáp.

• Kiểm tra: Lay gọi nạn nhân và kiểm tra nhịp thở trong 5-10 giây.
• Ép tim: Đặt hai tay chồng lên nhau ở giữa ngực nạn nhân. Ép mạnh và nhanh với tốc độ 100-120 lần/phút. Độ sâu khoảng 5-6 cm.
• Lưu ý: Đừng sợ gãy xương sườn; ưu tiên cao nhất là duy trì dòng máu lên não.

2. Xử lý dị vật đường thở (Thủ thuật Heimlich)

Dùng khi nạn nhân bị hóc dị vật, không thể nói, ho hoặc thở được.

• Với người lớn: Đứng sau lưng, ôm vòng qua eo. Một tay nắm đấm, tay kia ôm lấy nắm đấm, đặt trên rốn một chút. Ấn mạnh theo hướng vào trong và lên trên cho đến khi dị vật văng ra.
• Với trẻ nhỏ: Tuyệt đối không móc tay vào họng. Hãy vỗ lưng và ấn ngực theo hướng dẫn y khoa dành riêng cho trẻ em.

3. Cầm máu vết thương hở

Mất máu quá nhiều sẽ dẫn đến sốc và tử vong nhanh chóng.

• Áp lực trực tiếp: Dùng gạc sạch hoặc vải sạch ép chặt lên vết thương.
• Nâng cao: Nếu vết thương ở tay hoặc chân, hãy nâng bộ phận đó cao hơn mức tim.
• Băng ép: Dùng băng cuộn cố định miếng gạc nhưng không siết quá chặt làm cản trở lưu thông máu hoàn toàn.

4. Sơ cứu bỏng nhiệt

Xử lý sai cách (như bôi kem đánh răng, nước mắm) sẽ làm vết bỏng nhiễm trùng nặng hơn.

• Làm mát: Xả nước sạch mát (không dùng nước đá) lên vùng bỏng trong ít nhất 10-20 phút.
• Che phủ: Dùng màng bọc thực phẩm hoặc gạc sạch che nhẹ vết bỏng để tránh nhiễm khuẩn.
• Tuyệt đối: Không làm vỡ các nốt phồng rộp.

5. Xử lý bong gân, chấn thương phần mềm (R.I.C.E)

Áp dụng quy tắc R.I.C.E để giảm đau và sưng:

• Rest (Nghỉ ngơi): Hạn chế vận động vùng bị thương.
• Ice (Chườm lạnh): Chườm đá (bọc trong khăn) 15-20 phút mỗi lần để giảm sưng.
• Compression (Băng ép): Dùng băng thun quấn nhẹ vùng chấn thương.
• Elevation (Kê cao): Giữ vùng bị thương cao hơn tim.

Lưu ý quan trọng: Trong mọi tình huống khẩn cấp, việc đầu tiên cần làm là gọi ngay 115 hoặc hỗ trợ y tế địa phương trước khi bắt đầu sơ cứu nếu bạn ở một mình.