Morphin

Tên thuốc gốc (Hoạt chất)

Morphin

Loại thuốc

Thuốc giảm đau

Dạng thuốc và hàm lượng

• Viên nén: 10 mg, 30 mg, 60 mg
• Dung dịch tiêm: 1 mg/ml, 10 mg/ml

Chỉ định

• Giảm đau từ vừa đến nặng, bao gồm đau do ung thư, đau sau phẫu thuật, và đau do chấn thương.

Dược lực học

Morphin là một opioid tác động lên hệ thần kinh trung ương, gắn vào các thụ thể opioid (thụ thể mu) để giảm cảm giác đau và tạo cảm giác an thần.

Dược động học

Hấp thu

Morphin được hấp thu tốt qua đường tiêu hóa, tuy nhiên sinh khả dụng đường uống thấp (khoảng 20-40%) do chuyển hóa lần đầu tại gan.

Phân bố

Morphin phân bố rộng rãi trong các mô, có thể vượt qua hàng rào máu-não. Thể tích phân bố khoảng 3-5 L/kg.

Chuyển hóa

Morphin chủ yếu được chuyển hóa tại gan thành các chất chuyển hóa như morphine-3-glucuronide và morphine-6-glucuronide, có hoạt tính giảm đau.

Thải trừ

Thời gian bán hủy của morphin khoảng 2-4 giờ. Morphin và các chất chuyển hóa được thải trừ chủ yếu qua thận.

Tương tác thuốc

• Tương tác với các thuốc ức chế hệ thần kinh trung ương như benzodiazepine, có thể làm tăng nguy cơ ức chế hô hấp.
• Các thuốc ức chế CYP3A4 có thể làm tăng nồng độ morphin trong máu.

Chống chỉ định

• Bệnh nhân có tiền sử dị ứng với morphin hoặc các opioid khác.
• Bệnh nhân có tình trạng hô hấp nặng hoặc suy hô hấp không kiểm soát.

Liều lượng & cách dùng

• Liều khởi đầu cho người lớn: 10-30 mg mỗi 4 giờ theo nhu cầu.
• Điều chỉnh liều dựa trên mức độ đau và đáp ứng của bệnh nhân.

Tác dụng phụ

• Buồn nôn, nôn, táo bón.
• Ức chế hô hấp, chóng mặt, buồn ngủ.
• Phản ứng dị ứng như phát ban, ngứa.

Lưu ý

Lưu ý chung

• Theo dõi chặt chẽ bệnh nhân để phát hiện sớm các tác dụng phụ nghiêm trọng.
• Không ngừng thuốc đột ngột sau thời gian dài sử dụng để tránh triệu chứng cai thuốc.

Phụ nữ có thai

• Morphin có thể gây hại cho thai nhi, chỉ sử dụng khi thật cần thiết và dưới sự giám sát của bác sĩ.

Phụ nữ cho con bú

• Morphin có thể bài tiết qua sữa mẹ, cần thận trọng khi sử dụng cho phụ nữ cho con bú.

Lái xe & vận hành máy móc

• Không nên lái xe hoặc vận hành máy móc khi sử dụng morphin do có thể gây buồn ngủ và giảm khả năng tập trung.

Quá liều & xử trí

• Triệu chứng quá liều bao gồm ức chế hô hấp, hôn mê, và giảm huyết áp. Cần xử trí bằng cách gọi cấp cứu và sử dụng naloxone nếu cần thiết.

Quên liều & xử trí

• Nếu quên liều, dùng ngay khi nhớ ra. Nếu gần đến liều tiếp theo, bỏ qua liều đã quên và tiếp tục theo lịch trình. Không dùng gấp đôi liều.